ქართული პროგრამა

Georgian ShowCase - ქართული სპექტაკლების პროგრამა 2009 წელს თბილისის საერთაშორისო თეატრალურ ფესტივალთან ერთად დაფუძნდა და ტრადიციულად ფესტივალის უმნიშვნელოვანეს ნაწილს წარმოადგენს. ქართული სპექტაკლების პროგრამა  გასული  სეზონის  ერთგვარი შეჯამებაა და ყველა დაინტერესებულ თეატრს და კომპანიას საშუალებას აძლევს თავიანთი ნამუშევარი და ინიციატივები წარუდგინოს საერთაშორისო სტუმრებს.

შოუქეისის სტუმრები მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოდიან ქართული თანამედროვე თეატრის გაცნობის, პროექტების ინიცირებისა და გაცვლითი პროექტების  მიზნით.   ქართული შოუ ქეისი  ერთგვარ თეატრალურ პლატფორმად ჩამოყალიბდა, რომელიც აერთიანებს: დრამატულ თეატრს, თანამედროვე ცეკვასა და თანამედროვე დრმატურგიას, როგორც დედაქალაქიდან ასევე რეგიონებიდან.

პროგრამა  თეატრის კრიტიკოსებისაგან შემდგარმა  სარეკომენდაციო ჯგუფმა შეარჩია. სარეკომანდაციო  ჯგუფი შედგება  თეატრის კრიტიკოსებისაგან  -  5 ადამაინი -  რომელიც   თბილისის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალის საბჭოს მიერ დასახელდა.  ქართული სპექტაკლების პროგრამაზე მოწვეულნი არიან სხვადასხვა ქვეყნის წარმომადგენლები: რეჟისორები, ფესტივალის დირექტორები, კრიტიკოსები, პროდიუსერები და ჟურნალისტები.

წელს ქართული სპექტაკლების პროგრამაზე ველოდებით 80 - მდე  საერთაშორისო სტუმარს.

 

 

თეატრმცოდნე ლაშა ჩხარტიშვილი:
კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება საქართველოში, ყველაზე არტისტულ და თეატრალურ ქვეყანაში, სადაც უყვართ თეატრი, სადაც  ცხოვრობენ თეატრით. ბევრი თქვენგანი კვლავ დაბრუნდა მონატრებულ ქართულ თეატრთან შესახვედრად, რომელიც მდიდარია „სამხრეთული ტემპერამენტით“ და „მამაცი არტისტულობით“, რამდენიმე თქვენგანი კი პირველადაა აქ, ახლა ეცნობა მას ახლოდან. გარწმუნებთ, რომ თქვენც დაბრუნდებით, რადგან შეგიყვარდებათ არა მხოლოდ ქართული თეატრი და საქართველო, არამედ ხალხი, რომელიც აქ ცხოვრობს და მოგენატრებათ ის გულწრფელი სითბო, რომელსაც აქ იგრძნობთ თითოეული ფეხის ნაბიჯზე, ქუჩასა თუ სახლში სრულიად უცხო ადამიანებისგან.  თბილისის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალი ნამდვილად შეგიწყობთ ხელს, რომ უკეთ გაეცნოთ საქართველოს და ქართულ თეატრს, ამაში მალე თავად დარწმუნდებით.

თანამედროვე ქართული თეატრი დიდი ევროპული თეატრალური ოჯახის  ნაწილია. თუმცა, ამავე დროს,  არ კარგავს ინდივიდუალურ მახასიათებლებს და  წინაპრთა გაკვალულ გზას მისდევს. 

თბილისის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალის 2017 წლის ქართული სპექტაკლების პროგრამა დახუნძლულია სიტკბოებითა და რაციონალიზმით, ეროვნული კოლორიტითა და ევროპული სურნელით, ახალი სამყაროს ძიებითა და გამოცდილებათა გადაფასების პროცესით. წარმოდგენილი სპექტაკლების 70% ახალგაზრდების ნამუშევრებია, რაც იმას ნიშნავს, რომ ისინი ღირსეულ კონკურენციას უწევენ საშუალო, ან თუნდაც უფროს თაობებს. საშუალო თაობას კი წელს წარმოადგენენ: დავით დოიაშვილი სპექტაკლით „ბალიშის კაცუნა“ (მუსიკისა და დრამის თეატრი), რომელიც დაუვიწყარ შთაბეჭდილებას მოახდენს მაყურებელზე, გიორგი სიხარულიძის „რევიზორი“ (ქუთაისის დრამატული თეატრი) გოგოლის ცნობილი კომედიის  განსხვავებული და თვალისმომჭრელი სცენური ინტერპრეტაციაა, ხოლო ლევან წულაძის „ბაკულას ღორები“ კლასიკური ქართული მწერლობის ერთ–ერთი ნიმუშის ძალზედ ორიგინალური გადაწყვეტაა, რომელიც ტრაგიკომიკურობის ჟანრში ერთდროულად  ბევრ სევდას და იუმორს გვრის მაყურებელს. იგი არა მხოლოდ ქართულ, არამედ ზოგადსაკაცობრიო პრობლემებს ეხება. 

გურამ მაცხონაშვილის „გათვლა“ თანამედროვე ქართველი მწერლის ორიგინალური რომანის თეატრის ენით უცნაურად თხრობას წარმოადგენს, სადაც ომის ფონზე ვეცნობით ორი თინეიჯერის ცხოვრებას. პაატა ციკოლიას „მე მქვია ლალი“ კი მომავლის ეპოქას ეხება, რეჟისორი წინასწარ გვმაზადებს იმ პრობლემებთან შესახვედრად, რაც შეიძლება მომავალში, კიბერსივრცის ეპოქაში შეგვხდეს და მასთან გამკლავება მოგვიხდეს. დათა თავაძის „სახეები“ კი მთლიანად ახალგაზრდული ნამუშევარია, რომელიც სათეატრო თხრობის ორიგინალური ენითა და ფორმით გამოირჩევა. ახალგაზრდა რეჟისორ-პედაგოგის შეხვედრა სტუდენტებთან თავისუფალ გარემოში მეტად საინტერესო გამოცდილებას იძლევა  შემოქმედებითი ცხოვრების განმავლობაში.

უკვე ტრადიციად იქცა ქართული სპექტაკლების პროგრამის ფარგლებში პრემიერების გამართვა. თეატრები განგებ სთავაზობენ ფესტივალის მაყურებელს ახალ სპექტაკლებს და , საბედნიეროდ,  ხშირად სასიამოვნო სიურპრიზიც გამოსდით ხოლმე. 

 „Georgian Show Case 2017“ -ის პროგრამაში რამდენიმე საინტერესო რეჟისორის ორიგინალური დადგმაც გველოდება.  ცხადია, ქართული თეატრი ცდილობს ფეხი აუწყოს ყველა სიახლეს და ევროპულ ბაზარზე თავადაც გახდეს  გარკვეული აღმოჩენების სტიმულატორი. სიახლისკენ დაუოკებელი სწრაფვა და ტრადიციის მოურიდებელი მოდერნიზაცია ქართული თეატრის მთავარი მახასიათებელია. მოდით არ იჩქაროთ, მშვიდად მივყვეთ  ფესტივალზე წარმოდგელილ  რეპერტუარს და  მეტ-ნაკლებად დავინახავთ იმ სურათს, რომელიც ამ დროისთვის იკვეთება ქართულ თეატრში.


 

თარიღი პროგრამა დეტალები მდებარეობა
სამშაბათი 3 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა ნავიგატორი კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო დრამატული პროფესიული თეატრი მარჯანიშვილის თეატრი (დიდი სცენა)
ოთხშაბათი 4 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა მშობელთა კრება ღია სივრცე ექსპერიმენტული ხელოვნებისთვის ბერი გაბრიელის სალოსის 1-ლი შესახვევი #2 (ყოფილი ელექტრო ქარხანა)
ოთხშაბათი 4 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა ნავიგატორი კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო დრამატული პროფესიული თეატრი მარჯანიშვილის თეატრი (დიდი სცენა)
ხუთშაბათი 5 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა წყურვილი თბილისის ვასო აბაშიძის სახელობის მუსიკალური კომედიისა და დრამის სახელმწიფო პროფესიული თეატრი მუსიკისა და დრამის თეატრი
ხუთშაბათი 5 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა სეილემის პროცესი ნოდარ დუმბაძის სახელობის მოზარდ მაყურებელთა პროფესიული თეატრი მოზარდ მაყურებელთა თეატრი (დიდი სცენა)
პარასკევი 6 ოქტომბერი ქართული სპექტაკლების პროგრამა სეილემის პროცესი ნოდარ დუმბაძის სახელობის მოზარდ მაყურებელთა პროფესიული თეატრი მოზარდ მაყურებელთა თეატრი (დიდი სცენა)

საკმაოდ რთულად მოსანელებელი, არაერთმნიშვნელოვანი, სხარტი, პოლიფონიური და გაბედული წარმოდგენა. ჩანს, რომ რეჟისორს ბევრი უფიქრია და უწვალია კლდიაშვილის ასე ვთქვათ, "შიდა მოხმარების" ტექსტის გაფართოებასა და უნივერსალიზაციაზე; მის ევროპულად „წაკითხვასა" და სრულიად სხვა ესთეტიკურ ენაზე გადაწყობაზე. რაც მნიშვნელოვანი გამოწვევაა თეატრალთა ცნობიერებაში მითად დამკვიდრებული თუმანიშვილის "ბაკულას ღორების" შემდეგ.წარმოდგენის ფორმა, კონსტრუქცია, დეკორაცია, კოსტიუმები, ჩამატებული პერსონაჟები და ზოგადად ესთეტიკა, ხან მოლიერისკენ გიბიძგებთ, ხან გოლდონისკენ; უფრო მეტად კი ჩეხოვისკენ. მთელი მეორე აქტი კი შალვა დადიანის "გუშინდელნის" ახლებულ ვერსია უფრო წააგავს, ვიდრე საკუთრივ კლდიაშვილს. ეს არის კლდიაშვილის ახალი, მოდერნიზებული, მაგრამ  „ჭოლას“ ნაცნობი კოდებით თუ გასაგები ატმოსფეროთი სავსე ვერსია. პერსონაჟების ჩიტირეკულ-რომატიკული, მგრძნობიარე, იოლად გადამდები და გულწრფელი სენტიმენტების ერთგვარი ალქიმია, რომელსაც დიდი ხანია იცნობ. რეჟიოსრს შემოაქვს გაბედული მოქალაქეობრივი და პოლიტოკური მოტივები, რომელიც სოექტაკლს ახალ, სრულიად მოულოდნელ განზომილებას ძენს.

 

დავით ბუხრიკიძე
 ხელოვნებათმცოდნე

ორმაგი გრძნობა დამეუფლა წარმოდგენის დასრულებისას: აღფრთოვანების და საშინელი, გაუსაძლისი სევდის. აღმაფრთოვანა: გამომგონებლობით აღსავსე რეჟისურამ, მსახიობების ნამუშევარმა, მათ მიერ შექმნილმა პერსონაჟებმა და ტიპაჟებმა, დახვეწილი გემოვნებით შესრულებულმა სცენოგრაფიამ, კოსტიუმებმა, გამოყენებულმა მუსიკამ თუ პლასტიკურმა ნახაზმა. სარეჟისორო კონცეფციამ კი უდიდესი სევდით ამავსო... ჩვენი ბედკრული ქვეყნის, უკუღმართი ცხოვრების ამბავს გვიყვება „ბაკულას ღორებით“ მარჯანიშვილის თეატრი. სათეატრო ენით ამბის თხრობისას თავიდან აგახარხარებს, ფინალში კი მწარედ გატირებს.

მაკა ვასაძე
 თეატრმცოდნე

„გათვლა“ თბილისის თოჯინების თეატრის ის პროექტია, რომელიც +18 ასაკის მაყურებელზეა გათვლილი. ამ თეატრში კი, ეს უკვე მერამდენე „გადახვევაა“ ტრადიციული კურსიდან (სფეციფიკიდან). სინამდვილეში ეს „გადახვევები“ ყველაზე ლოგიკური და აუცილებელი გზაა ნებისმიერი თეატრის განვითარებისთვის, რათა შემოქმედებითმა რესურსმა მუდმივი თვითგანახლება განიცადოს. მეორე მხრივ, თეატრიც აფართოვებს მაყურებლის არეალსაც და სეგმენტსაც. ის, რომ თოჯინების თეატრი ერთგვარ დრომოჭმულ, ჩანასახშივე შეცდომით შექმნილ სტერეოტიპებს არღვევს თავისი რეპერტუარით, მნიშვნელოვანი გამოწვევაა. გურამ მაცხონაშვილი არ გვთავაზობს ახალ, ან უცხო სათეატრო ფორმებს, არც უცნობ გამომსახველობით საშუალებებს, ის მხოლოდ თხრობის უცნაური, გამორჩეული სტილით იპყრობს თეატრისმოყვარულთა ყურადღებას. ამაში მას ტრადიციებისგან გამიჯვნა და შეიძლება ითქვას ღია პროტესტიც ეხმარება, რაც მას გარკვეული გავლენებისგან ათავისუფლებს. გზას, რომელსაც ახალგაზრდა რეჟისორი გადის საინტერესო პროცესია, ხოლო მისი ბოლო ნამუშევარი „გათვლა“ კი საკუთარის ძიების წარმატებული შედეგის ერთი ეტაპი, არა მხოლოდ მისთვის, როგორც არტისტისთვის, არამედ თავად თოჯინების თეატრისთვისაც.

 

ლაშა ჩხარტიშვილი
თეატრმცოდნე

„მთელი სცენური ანტურაჟი, ანუ „ვარდისეფერ-კიჩური“ გარემო: თოჯინებით, საბავშვო ეტლებით, სათამაშოებით, ცოცხებით, კალათებით, ფარდებით, პლუს „ქოროს“ თეთრი საპატარძლო კაბები, ერთი მხრივ, აჩენს სრულიად გასაგებ დისტანციასა და ირონიას თავად გარემოს მიმართ და, მეორე მხრივ, ამძაფრებს დაკარგული თუ „აღმოჩენილი“ქალური საწყისის მნიშვნელობას, სქესს. ისიც გასაგებია, რომ რეჟისორი შეგნებულად არღვევს სტერეოტიპებს, საზოგადოებრივ დაკვეთასაც და ომის მიღმა დარჩენილ ლანდშაფტს სწორედ ომების მთავარი შემოქმედების  კაცების გარეშე წარმოგვიდგენს.

„გ-ა-თ-ვ-ლ-ა“ ეს არის ერთდროულად მკვდართა და ცოცხალთა ათვლაც, რომელიც მაცდური, მგრძნობიარე და „ვარდისფერი სისასტიკითაა“ შემოსილი და ნათლად გვაგრძნობინებს, რომ ომს სწორედაც რომ ქალის სახე აქვს. კაცებს ვერსად ნახავთ, რადგან ისინი აქ უბრალოდ არ არსებობენ. მათ იქვე, ხევში აყროლებული მკვდრების დამარხვაც არ ძალუძთ“.

დავით ბუხრიკიძე
ხელოვნებათმცოდნე
ჟურნალი „ლიბერალი“

თანამედროვე და უფრო მეტად - მომავლის სამყარო. ვირტუალური სივრცე, რომელიც რეალობას თანდათან ანაცვლებს. თანამედროვე/მომავლის ფრანკენშტაინი. ადამიანის ხელით შექმნილი და მისივე განადგურებული ვირტუალური ადამიანი.

ლალი - რომელიც ამ შემთხვევაში მატერიალიზებულია და კომპიუტერის ჩარჩოდან გადმოდის, ერთი მსახიობის მიერაა განსახიერებული და რამდენიმე განზომილებაში უწევს არსებობა. ერთი სივრცე მეორითაა ჩანაცვლებული და მაყურებელიც რეალობას მიღმა აღმოჩნდება.

პაატა ციკოლია - ახალი თაობის ქართველი რეჟისორებში ერთ-ერთი გამორჩეული და თავისთავადი ავტორია,, რომელსაც ზოგჯერ შეიძლება დაეთანხმო ან არ დაეთანხმო, მიიღო ან არ მიიღო სამყაროს მისეული აღქმა და მაგრამ არ აღიარო, რომ აქვს ინდივიდუალური ხედვა, მძაფრი, სპეციფიკური ხელწერა და სათქმელი, რომლის მხატვრული ენით გამოთქმის ძლიერი უნარი გააჩნია, შეუძლებელია.

 

 

ლელა ოჩიაური
ხელოვნებათმცოდნე

რა არის პირველადი – შემოქმედება თუ რეალობა? ვინ არის პასუხისმგებელი სამყაროში გამეფებულ ძალადობაზე და სადაა მისი სათავე? ვინ ვართ ჩვენ და ვაგებთ თუ არა პასუხს იმ ტანჯვასა და ტკივილზე ქვეყნად რომ სუფევს? მუსიკისა და დრამის თეატრის სპეტქაკლი „ბალიშის კაცუნა“ ადამიანისა და საზოგადოების წინაშე მდგარ უმწვავეს კითხვებზე პასუხების ძიებაშია. დავით დოიაშვილის სპექტაკლის პირქუში ლირიზმი და გულახდილობა, სიყვარულისა და სისასტიკის სიმბიოზი მომნუსხველ ზემოქმედებას ახდენს მაყურებელზე, რომელიც განიარაღებული ერთვება ამ ერთობლივი  რეფლექსიისა თუ თერაპიის „სეანსში“, რომელიც მარტინ მაკდონას ‘დეტექტიური თრილერისა’ და ‘ფსიქოლოგიური ზღაპრის’ საფუძველზე შეიქმნა. რეჟისორისა და მსახიობთა მოგზაურობა  ფსიქიკის სიღრმეებში უძველეს კოლექტიურ შრეებს წვდება, არაცნობიერის ყველაზე ბნელი ‘წყალსატევების’ სარქველებს ახდის და საკუთარ ჩრდილებს შეგვახვედრებს. წყალი წარმოდგენის დომინანტური სიმბოლოა, რომელიც ერთსა და იმავე დროს არაცნობიერ ფსიქიკასა და აფექტთაგან განწმენდას აღნიშნავს. სპექტაკლი სცდება ტოტალიტარულ სახელმწიფოში ხელოვანის თავისუფალი თვითგამოხატვის პრობლემის ფარგლებს და კულტურისა და ყოფიერების ფუძისეული წინააღმდეგობების წინაშე გვაყენებს. ის ერთსა და იმავე დროს მძაფრად ემოციურია, ინტელექტუალური და ტარგიკული გროტესკითა და შავი იუმორით აღსავსე. ჩვენ ყველანი წარმოშობით ბავშვობიდან ვართ, ამბობდა ეგზიუპერი, თუმცა ბავშვობის ზღაპარი  ურჩხულებით შეიძლება იყოს აღსასავსე. რეჟისორ დოიაშვილის თქმით, თუ ჩვენი წარსულის ტრამვებს გავაანალიზებთ, უკეთესი მომავალი გვექნება, რადგან „თანამედროვე ადამიანი მხოლოდ ის არის, ვინც რეალობას სრულად აცნობიერებს“ (კარლ გუსტავ იუნგი, „თანამედროვე ადამიანის სულის პრობლემები“) და მის წინაშე პირისპირ დარჩენის გაბედულება ჰყოფნის.

 

თამარ ბოკუჩავა
თეატრმცოდნე

 „ბალიშის კაცუნა“ საეტაპო მნიშვნელობის სპექტაკლია!

დიდხანს ველოდი იმ რეჟისორს, ვინც ქართულ თეატრში ახალ სიტყვას პირველი იტყოდა. ეს დავით დოიაშვილია! მან მუსიკისა და დრამის თეატრში თანამედროვე ავტორის მარტინ მაკდონას პიესა „ბალიშის კაცუნა“ ბრწყინვალედ დადგა.

დავით დოიაშვილი და მისი დასი დიდი ტკივილით აშიშვლებს დღევანდელ საზოგადოებას, თვით მსახიობებიც მაყურებლის თვალწინ სულიერად შიშვლდებიან და როცა სცენაზე დამონტაჟებულ აუზებში ჩასხმულ წყალში, ალბათ, ცრემლების მორევში მოძრაობენ, შენც ამ მორევში ჩათრევას გაიძულებენ. რეჟისორი და მსახიობები თითქოს შერლოკ ჰოლმსის გამადიდებელი შუშით იკვლევენ დღევანდელ დღეს გამეფებულ ადამიანთა სისასტიკეს, რომლის მიზეზს წარსულში, ოჯახში ეძებენ, თუმც სპექტაკლის ყველა ეპიზოდი, რომელიც ხან რეალურია და ხან ფანტასმაგორიული ზმანება, მაყურებელში მშვენიერების განცდას იწვევს. წარმოდგენა ფრთებს გიშლით და, შეიძლება ითქვას, ფრენას გასწავლით.

მანანა ტურიაშვილი
თეატრმცოდნე

გიორგი სიხარულიძის მიერ ქუთაისის თეატრში განხორციელებული  „რევიზორი“ გოგოლის ნაწარმოების კიდევ ერთი ახლებური, ორიგინალური ინტერპრეტაციაა. რეჟისორმა კუპიურებით, გადაადგილებით,  პერსონაჟთა ხასიათებისათვის ახალი შტრიხების დამატებით, კომიკური თუ დრამატულ-ტრაგიკული მომენტების გამძაფრებით, გოგოლის „რევიზორში“ არსებული პრობლემატიკა საინტერესოდ და კომპაქტურად წარმოაჩინა. სპექტაკლში გიორგი სიხარულიძის ფანტაზია და გამომგონებლობა განსაკუთრებულად აისახა სცენოგრაფიაში.

მაკა ვასაძე
თეატრმცოდნე

„სახეები“ სამეფო უბნის თეატრისა და საქართველოს თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის სტუდენტ-მსახიობების გაბედული ერთობლივი ნამუშევარია, სადაც ახალგაზრდა მსახიობები თითქოს ახალგაზრდა პედაგოგის - დათა თავაძის „რეჟისორულ ანბანს“ საკუთარი ნიჭიერებისა და შესაძლებლობლობის ფარგლებში სწავლობენ. კავაბატას პროზაული ნაწარმოებები ნორჩი მსახიობების მიერ ერთგვარ მთლიანობად, „გეშტალტად“  აღიქმება, რომელშიც ნაწილი და მთელი  ქორეოგრაფიულ-დრამატული ბალანსით ერთიანდება.

სპექტაკლში ბევრია ორიგინალური და ზოგჯერ თვითმიზნური სავარჯიშოები და ეტიუდები, მაგრამ ამავე დროს, მასში მკაფიოდ იკითხება სიახლის და ფორმის ძიების სურვილი... გარდა ამისა, ეს ერთვარი ტესტია ახლგაზრდა მსახიობების ნიჭის, ენერგიისა და შესაძლებლობების წარმოსაჩენად.

 

დავით ბუხრიკიძე
ხელოვნებათმცოდნე